Adjumani - Tatu-lotura
Adjumani

Adjumani

Babesari: duintasunari eta bizikidetzari buruzko argazkiak

Erakusketa birtual honek jatorriz Hego Sudangoak diren zenbait iheslariren bizitzarekin, duintasunarekin eta bizikidetzarekin lotutako historiak biltzen ditu. Beren etxeetatik irten zirenetik bidean aurkitu dituzten eragozpenak islatzen dituzte historia horiek, baina, aldi berean, zailtasunak gainditzean, erresilientzian eta borrokan oinarritutako beren esperientziak ere erakusten dituzte. Hainbat lagunen lekukotasunak ezagutzera gonbidatzen zaitugu, Poni, Aluel, Gune, Jork, Sabina, Okello, Geofrey, Ruba, Dudu eta Alafirenak, zehazki.

Erakusketa hau Farmamundiren ekimena da, Emesco erakundearekin lankidetzan garatua eta Garapenerako Lankidetzaren Euskal Agentziak finantzatua, proiektu honen barnean: “Hego Sudango gatazkaren ondoriozko krisi humanitarioak kaltetutako biztanleen osasun-eskubidea babesten eta gauzatzen laguntzea”

Ugandan, 2021eko maiatzaren 31n, 1.494.505 errefuxiatu daude, hainbat herrialdetatik iritsiak:

Adjumanin, biztanleria errefuxiatua biztanleria osoaren %49 da.

Ugandan dauden errefuxiatuen %15,3 Adjumani barrutian bizi dira, eta horrela bihurtzen da herrialdeko errefuxiatu gehien hartzen dituen bigarren barrutia, Yumberen atzetik bakarrik (han %16 bizi dira).

Barrutiko asentamenduek guztira 228.797 errefuxiatu hartzen dituzte; kopuru hori ia tokiko egungo biztanleriaren parekoa da (237.400 pertsona).

Adjumanin, ez dago gune hesiturik ez eta harresirik ere errefuxiatuentzat; tokiko biztanleekin batera bizi dira. Iristen direnean, bizitzeko eta lantzeko lursail bat jasotzen dute familiek, eta oinarrizko gizarte-zerbitzuak dituzte beren esku, tokiko biztanleen baldintza beretan.

Tokiko biztanleriarekin bat egin eta integratzera animatzen dituzte errefuxiatuak. Horrela, gizarte-kohesioa indartzen da, eta kulturalki askotarikoak diren talde etnikoen arteko harremanak sendotzen dira. Inklusio horrek berdintasunean oinarritutako gizarte bidezkoagoa sustatzen du, zalantzarik gabe.

Aterpea emateko politika integratzaile hori ez da soilik Adjumaniko kontua. Munduko babes-politika eskuzabal eta solidarioenetakoa izateagatik, goretsia izan da Uganda, pobreziak herrialdea astindu duen arren.

Izan ere, munduko herrialde pobreenetakotzat jotzen dira Uganda eta Hego Sudan, eta bizi-itxaropena ere oso txikia da (60 eta 57 urte, hurrenez hurren). Erakusketa honetako errefuxiatuen gunean, Adjumanin, bizi-itxaropena 41 urte ingurukoa da.

Bada nahiko orokortuta dagoen uste oker bat: iheslari gehien hartzen dituzten herrialdeak herrialde aberatsak direla pentsatzen da. Aldiz, datuek argi erakutsi dute baliabide gutxien dituzten herrialdeak direla pertsona gehien hartzen dituztenak.

2019an, aterpetutako pertsona gehieneko herrialdeen artean laugarrena zen Uganda, UNHCR erakundearen arabera, nahiz eta pobrezia-tasa handia duen, eta osasun-sistema kolapsatuta duen, osasun-arazoen ondorio larriengatik: amen heriotza-tasa handia, haurren desnutrizioa, malaria edo GIBa, esaterako.

Hala ere, tokiko biztanleen eta aterpetuen osasun-eskubidea babesteko ahaleginetan ari da herrialdea, eta bere baliabide mugatuak hori bermatzeko estrategia eta ekintzak abiaraztera bideratzen ditu.

Adjumanin gertatzen den bezala, nazioarteko elkartasuna eta ekintza humanitarioa funtsezkoak dira egoera zaurgarrian dauden pertsona eta herri guztien ongizatea eta osasuna ziurtatzeko.

Babes-eskubidea defendatzea, hainbat xedetarako…

Berriro etxe bat izateko

Ongizatea eta osasuna berreskuratzeko

Erresilientzia ikasteko

Elkartasuna agertzeko eta justizia globalean laguntzeko

Ugandako errefuxioaren erretratuak

“Ikasten jarraitu nahi dugu, gure ametsak lortzeko”

Poni eta Aluel elkarrekin ari dira ikasten Elemako eskolan, eta bankari eta sendagile izan nahi dute.

“Inguruan dugun indarkeriaren zirkulutik ihes egiteko aukera eman behar diogu gure buruari”

Sentsibilizazioak eta babesak genero-indarkeriatik bizirik atera diren emakumeei nola laguntzen dieten agerian jartzen duten bi emakume dira Sabina eta Okello.

“Nire haurdunaldian ondoan erakunde batzuk ditudala jakiteak lasaitu egiten nau”

Gune haurdun dagoen emakume bat da (8 hilabeteko dago), eta lan-arloan etorkizun hobea eraiki nahian dabil.

“Eskasia handia dago baliabideetan, osasun eta sendagaien arloan”

Ruba, Dudu eta Alafi osasun-sustatzaileak dira, eta komunitatearen ongizatea zaintzen dute.

“Bizirik jarraitzeko eta salbu iristeko askotariko bideak erabiltzen ditugu”

Jorkek herren handia du, baina, zailtasunak zailtasun, bizirik jarraitu nahi du, eta bere seme-alaben bizitza hobetu

“Errefuxiatuek onura ugari ekarri dizkiote komunitateari”

Geofrey tokiko biztanle bat da, barrutira iritsi diren iheslariekin batera bizi dena, eta esker oneko ageri da haiekin.